Từ ngày 10/10/2025, Nghị định 232/2025/NĐ-CP chính thức sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng. Với tiệm vàng, đây không chỉ là thay đổi ở văn bản pháp luật mà còn tác động trực tiếp đến cách giao dịch, lưu dữ liệu, niêm yết giá và kiểm soát vận hành hằng ngày.
Nghị định 232/2025 thay đổi điều gì đáng chú ý?
Nghị định 232/2025 thay đổi điều gì đáng chú ý?Nghị định 232/2025/NĐ-CP được ban hành ngày 26/8/2025 và có hiệu lực từ ngày 10/10/2025, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng. Theo nội dung công bố của Chính phủ, quy định mới mở rộng và làm rõ hơn phạm vi quản lý đối với hoạt động sản xuất vàng miếng, kinh doanh mua bán vàng miếng, xuất nhập khẩu vàng và một số hoạt động kinh doanh vàng khác.
Điểm đáng chú ý là quy định mới tiếp cận thị trường vàng theo hướng vừa mở hơn ở cơ chế tham gia, vừa chặt hơn ở điều kiện và trách nhiệm. Nói cách khác, không phải ai cũng có thể tham gia các hoạt động liên quan đến vàng miếng, nhưng những đơn vị đủ điều kiện sẽ được đặt trong một khuôn khổ quản lý rõ hơn về giấy phép, dữ liệu, quy trình và nghĩa vụ công khai thông tin.
Thay đổi về giao dịch từ 20 triệu đồng trở lên
Một trong những điểm mà các tiệm vàng cần đặc biệt lưu ý là quy định mới về thanh toán. Theo nội dung được Chính phủ công bố, việc mua bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trong ngày trở lên của một khách hàng phải được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng và tài khoản thanh toán của doanh nghiệp kinh doanh vàng mở tại ngân hàng thương mại hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Bổ dung khoản 10 Điều 4 như sau:
“10. Việc thanh toán mua, bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trong ngày trở lên của một khách hàng phải được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng và tài khoản thanh toán của doanh nghiệp kinh doanh vàng mở tại ngân hàng thương mại, cho nhánh ngân hàng nước ngoài.”
Với nhiều cửa hàng, thay đổi này nhìn qua có vẻ chỉ liên quan đến hình thức thanh toán. Nhưng trên thực tế, nó kéo theo hàng loạt yêu cầu về vận hành: xác định đúng giá trị giao dịch theo từng khách trong ngày, tách bạch tiền mặt và chuyển khoản, đối soát doanh thu chính xác hơn, lưu chứng từ nhất quán hơn và giảm tình trạng xử lý theo kinh nghiệm cá nhân. Nếu trước đây một tiệm vàng còn dựa nhiều vào ghi chép rời rạc, thì với quy định mới, cách làm đó sẽ bộc lộ điểm yếu rất nhanh.
Vì vậy, điều cần thay đổi không chỉ là thao tác thanh toán, mà là cả quy trình quản lý giao dịch. Khi giao dịch vàng ngày càng được nhìn dưới góc độ minh bạch và có thể kiểm tra, cửa hàng nào có quy trình rõ ràng sẽ đỡ lúng túng hơn rất nhiều so với cửa hàng vận hành bằng thói quen.
Vàng miếng được quản lý theo hướng có điều kiện và có giám sát
Một nội dung lớn khác của Nghị định 232/2025/NĐ-CP là bổ sung điều kiện cấp giấy phép sản xuất vàng miếng. Theo đó, doanh nghiệp được xem xét cấp giấy phép khi có giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng; có vốn điều lệ từ 1.000 tỷ đồng trở lên; không còn tồn đọng các vi phạm hành chính liên quan đến hoạt động kinh doanh vàng; và có quy định nội bộ về quy trình nhập nguyên liệu, sản xuất, giám sát và kiểm soát chất lượng. Đối với ngân hàng thương mại, mức vốn điều lệ được nêu là từ 50.000 tỷ đồng trở lên cùng các điều kiện tương ứng.
Điều này cho thấy quy định mới không mở cửa theo kiểu tự do hóa hoàn toàn, mà mở trong khuôn khổ có điều kiện rất cụ thể. Với phần lớn tiệm vàng bán lẻ, đây có thể không phải là phần tác động trực tiếp nhất. Tuy nhiên, nó phản ánh rõ định hướng điều hành mới: thị trường vàng được vận hành theo cơ chế kiểm soát chặt hơn, minh bạch hơn, và trách nhiệm của các đơn vị tham gia được xác lập rõ hơn trước pháp luật.
Trách nhiệm của đơn vị kinh doanh vàng miếng không dừng ở chuyện mua vào bán ra
Theo phần công bố nội dung nghị định, các doanh nghiệp, tổ chức tín dụng hoạt động kinh doanh mua bán vàng miếng có trách nhiệm niêm yết công khai giá mua, giá bán vàng miếng tại địa điểm giao dịch hoặc trên trang thông tin điện tử; đồng thời phải kết nối cung cấp thông tin về mức giá niêm yết cho Ngân hàng Nhà nước.
Ngoài ra, các đơn vị này còn phải xây dựng quy định nội bộ về mua bán vàng miếng, công khai quyền và nghĩa vụ của khách hàng, lưu trữ đầy đủ, chính xác dữ liệu giao dịch và xây dựng hệ thống thông tin xử lý, lưu trữ dữ liệu giao dịch mua bán vàng miếng.
Đây là điểm rất đáng lưu ý với cách vận hành của tiệm vàng hiện nay. Nếu trước đây nhiều cửa hàng chỉ coi việc niêm yết giá hay lưu chứng từ là phần việc mang tính thủ tục, thì với định hướng quản lý mới, dữ liệu trở thành một phần của việc tuân thủ. Dữ liệu không chỉ để xem lại nội bộ, mà còn gắn với khả năng giải trình, đối chiếu và cung cấp thông tin khi cần thiết. Vì vậy, quản lý giao dịch vàng bây giờ không còn là chuyện “ghi lại để nhớ”, mà là “lưu lại để kiểm soát và chứng minh”.
Thông tư 34/2025 cho thấy yêu cầu kết nối dữ liệu không còn là chuyện xa
Cùng ngày có hiệu lực với nghị định, Thông tư 34/2025/TT-NHNN hướng dẫn quản lý hoạt động kinh doanh vàng cũng bắt đầu được áp dụng từ 10/10/2025. Thông tư này quy định thời điểm bắt đầu kết nối thông tin của doanh nghiệp, tổ chức tín dụng cho Ngân hàng Nhà nước chậm nhất trước ngày 31/3/2026; riêng việc kết nối cung cấp thông tin về mức giá niêm yết của đơn vị được cấp giấy phép kinh doanh mua bán vàng miếng phải thực hiện chậm nhất trước ngày 31/12/2025.
Chi tiết này cho thấy yêu cầu về dữ liệu không phải là một định hướng mơ hồ, mà đã có mốc thời gian triển khai cụ thể. Với chủ tiệm vàng, đây là tín hiệu rõ ràng rằng cách quản lý bằng sổ tay, file rời hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào người quen việc sẽ ngày càng khó theo kịp yêu cầu thực tế. Cửa hàng càng có nhiều giao dịch, càng cần hệ thống hóa sớm để tránh rối khi phải rà soát hoặc đối chiếu.
Tiệm vàng nên chuẩn bị gì từ bây giờ?
Việc đầu tiên là rà soát lại quy trình giao dịch trong ngày. Cửa hàng cần nhìn lại xem mình đang ghi nhận thông tin khách hàng, giá trị giao dịch, hình thức thanh toán, chứng từ và đối soát cuối ngày như thế nào. Nếu mỗi người làm một kiểu, mỗi ca ghi một cách, rủi ro sẽ tăng rất nhanh khi quy định yêu cầu minh bạch hơn.
Việc thứ hai là chuẩn hóa dữ liệu quản lý. Một cửa hàng vận hành gọn không chỉ là cửa hàng bán nhanh, mà còn là cửa hàng có thể tra lại giao dịch, biết rõ tiền vào tiền ra, kiểm tra được mức giá niêm yết và đối soát được chênh lệch khi cần. Khi quy định pháp lý ngày càng chú trọng dữ liệu, thì một phần mềm quản lý chuyên ngành không còn chỉ là công cụ hỗ trợ bán hàng, mà dần trở thành nền tảng để cửa hàng vận hành chắc hơn và ít sai sót hơn.
Việc thứ ba là cập nhật pháp lý theo hướng ứng dụng thực tế. Không phải quy định nào cũng tác động giống nhau lên mọi cửa hàng. Nhưng cửa hàng nào hiểu sớm, chuẩn bị sớm thì luôn có lợi thế hơn cửa hàng chỉ đợi đến khi phát sinh vấn đề mới bắt đầu chỉnh. Đó là khác biệt giữa việc “biết có thay đổi” và “thực sự thích ứng với thay đổi”.
Kết luận
Việc ban hành Nghị định 232/2025/NĐ-CP và Thông tư 34/2025/TT-NHNN cho thấy hoạt động kinh doanh vàng đang được đặt trong khuôn khổ quản lý chặt chẽ hơn, đặc biệt ở các khâu giao dịch, niêm yết giá, lưu trữ và kết nối dữ liệu. Với các tiệm vàng, đây là thời điểm cần rà soát lại quy trình vận hành để thích ứng đúng với yêu cầu mới. Việc nắm rõ quy định và chuẩn hóa cách quản lý không chỉ giúp hạn chế rủi ro trong quá trình kinh doanh, mà còn tạo nền tảng cho hoạt động ổn định và minh bạch hơn về lâu dài.
